PRODUCTIENIEUWS

Op vrijdag 3 en zaterdag 4 oktober jongstleden vonden in Kerkrade en Weert de grote
Mozartoperaconcerten plaats, die werden georganiseerd door WOKMUZIEKTHEATER uit
Weert, in samenwerking met het koor van de Stichting Opera Parkstad, mannenkoor David
Spekholzerheide, orkest Antaneres en diverse solisten. Beide uitvoeringen waren een groot
succes! Het publiek was zeer te spreken over de muzikale kwaliteit, de presentatie, die de
verschillende stukken aankondigde en de solisten die naast vocaal ook dramatisch goed uit
de verf kwamen in de verschillende rollen. Dankzij de uitleg, de kleding en het spel kon men
zich goed in de stukken inleven. In Weert werd het geheel nog eens verder ondersteund door
prachtige achtergrond foto’s en -filmpjes. Dat leidde na afloop tot een spontane en
langdurige staande ovatie en een brede glimlach op de gezichten van alle deelnemers.
Enkele opmerkingen die gemaakt werden:

“Ik ben heel blij dat ik erbij kon zijn, ik heb
genoten. Heerlijke Mozart en prachtig, professioneel uitgevoerd”

“We zijn net terug van
een onvoorstelbaar prachtige Mozart presentatie. De muzikale uitvoering was werkelijk
subliem. Om nooit te vergeten. Een groot compliment voor het totaal. Kan Weert trots op
zijn.”

“Voor mij de eerste keer naar een operaconcert geweest, geweldig!”

Mozart Operaconcert groot succes in vol Franciscus Huis

De organisatie en alle deelnemers kijken met een warm en goed gevoel terug op een
intensieve periode van voorbereiding en twee zeer geslaagde concerten. En dan nu op naar
onze volledige opera: Martha, in november 2026 in het Munttheater te Weert!

WOKMUZIEKTHEATER laat u kennis maken met de sleutelfiguren achter de bijzondere
opera’s die onder de vlag van WOKMUZIEKTHEATER gemaakt worden.
In dit interview staat centraal: Wim Spaepen, algemene leiding (intendant) en violist van Ataneres. Ataneres is het vaste begeleidingsorkest van WOKMUZIEKTHEATER (WMT) voor haar operaproducties. WMT is het enige operagezelschap uit Zuid – Nederland dat na de operette fase vanaf de oprichting in 1980, sinds 1995 op semi – professionele basis tweejaarlijks een volledig geënsceneerde opera op de bühne brengt. Ook verassen Ataneres en WMT met tussentijdse producties zoals dit jaar in 2025 met het Mozart operaconcert.

Wim Spaepen heeft de algemene leiding van Ataneres. Het orkest beschrijft zichzelf als een dynamisch strijkorkest, gevestigd in Leuven, dat zich naar behoefte uitbreidt en klassieke muziek op gepassioneerde wijze verbindt met een breed publiek. Ataneres is het speerpunt van Serenata productions waarmee zij ook verder gaan dan alleen optredens als strijkersensemble. De samenwerking met WOKMUZIEKTHEATER  op operagebied is daar een goed voorbeeld van.

Waar en met welke opleiding is het voor jou begonnen?

Ik ben viool gaan studeren aan het conservatorium in Leuven. Daarna specialisatie in Valencia. In afzondering héél intensief gestudeerd … heel eenzaam ook. Wel een prachtige tijd.

Wat doet een intendant of een artistiek leider van een orkest eigenlijk?

Eigen producties maken of aanwerven. Daarvoor een orkest samenstellen en doen ontwikkelen. En zelf speel ik ook mee. In mijn invulling van de situatie doe ik als artistiek leider ook het commerciële werk. Uiteindelijk moet cultuur ook gefinancierd worden dus daar gaat veel energie in zitten.

Hoe wordt je musicus, is dat een keuze? En hoe heb je die gemaakt?

Op zijn Vlaams gezegd, meestal wordt zoiets ‘ingelepeld’. In werd aangemoedigd door mijn vader die amateur violist was. Was het altijd leuk als kind … natuurlijk niet! Maar het is een geweldige opvoeding. Wij doen dat nu met onze eigen kinderen ook.

Kun je iets vertellen over de ontwikkeling van opleiding naar ensemble en orkest. De artistieke ontwikkeling en het ondernemerschap.

Dat is organisch gegroeid. Tussen top – strijkers kunnen spelen, o.a. in een strijkorkest in Tilburg. Daar groeide de wens om zelf een eigen ensemble op te richten. En dan het gevoel voor ondernemerschap wat mij van huis uit vooruit dreef.

Is er ruimte om creatief te zijn en hoe doe je dat?

Die ruimte is er te weinig. Ik zou meer willen kunnen doen. Professionalisering: meer met partners werken en taken afstoten of over doen naar anderen. En … (haha) … tijd voor de privé!

Moet je als intendant, leidende van het orkest alles controleren of nagaan? Veel gedoe?

Ja, maar dat hoort erbij. Dus maar door – doen. Vergeet niet: orkesten als de onze worden niet gesubsidieerd. Je moet daar dus veel energie in steken om alles uit ons programma mogelijk te maken. Aan de andere kant, het maakt ons als culturele organisatie ook sterk.

Je bent als Ataneres orkest onderdeel van een productie. Welke plaats zoek je hierin en hoe verloopt zo’n samenwerking?

Allereerst voor het beeld: onze inzet bestaat uit eigen – producties versus partner – producties, ongeveer in een verhouding 50 / 50. En partners brengen ook vaak super interessante dingen mee. Soms komt een solist met een idee; soms treden we op in een terugkerend partnership zoals met WMT. En soms kun je de beste concerten spelen als het moeilijk gaat ….

Hoe bereid je je daarop voor?

Voor het zakelijk deel zie ik erop toe zoveel mogelijk op voorhand alles te regelen. Niets aan het toeval over laten. Alles correct georganiseerd. Artistiek, tja … ik zal het graag iets ontspannener proberen aan te gaan. En vertrouwen is zéér belangrijk!

Van dirigenten hoor je wel eens dat ze opera “vermoeiend” vinden … al die verschillende figuren met hun ego’s en gebruiksaanwijzingen … Vergaat jou dat ook zo?

Nou, minder. Voor een dirigent is dat herkenbaar. Voor de orkestleiding valt dat nogal mee. Wij vertrouwen op de dirigent. En in een klassiek concert, ja dan kan dat voorkomen. Maar voor opera eigenlijk niet.

En jouw uitvoerende musici?

Ontspannen met de flow mee gaan. Voor de meeste wel uitdagend. Wat het misschien complexer maakt: per uitvoering zie je het iedere avond net iets anders ontwikkelen.

Hoe motiveer je je muzikanten? Of hoe inspireer je ze zelfs?

Ja, dat begint al met ons interne handelsmerk. Veel lachen onderling en veel ambiance. Dat wordt gewaardeerd. Mensen zien dit en voelen hoe het werkt, blijven meedoen en komen graag.

Al bijna tien jaar speel je met en in de WMT-producties. De samenwerking met WMT en SOP (Stichting Opera Parkstad) die de dirigent Joop Dieteren levert, knelt dat wel eens? Wat vind je eigenlijk van een dergelijke samenwerkingsformule?

De WMT-producties zijn goed voorbereid en de rol in de samenwerking is duidelijk. Die formule is prima en goed overdacht. En vanuit WMT is er altijd binnen de repertoire ontwikkeling iets dat ook muzikaal aantrekkelijk is. En de uitwerking is spitsvondig tot stand gekomen.

Nu staat er een Mozart operaconcertreeks op het programma. Is dat repeteren en hup … spelen maar?

Nou nee. Mozart vraagt toch meer aan voorbereiding. Het kernbegrip van Mozarts muziek is eigenlijk delicaat. Zo pure muziek! De minste onzuiverheid en je bent weg.

Over opera (concerten) lees je tegenwoordig niet veel meer in de kranten en dagbladen. Je ziet tegenwoordig weinig recensies meer bijvoorbeeld. Vind je dat jammer?

Jammer? Schandalig zelfs, Stel nu eens voor dat er evenveel aandacht zou zijn voor de concerten en de cultuur als voor de koers (wielrennen). Dan zou het er heel anders bij staan met de cultuurbeleving en culturele vorming. Voor de mens geldt: hoe meer hij in contact komt met, hoe meer ontwikkeling plaats vindt. Dus ook hier, pedagogiek, de kwaliteit van het onderwijs, het voorkomt de leegloop van de maatschappij.

Liefde en fascinatie voor …

Oei. Ik heb daar veel te veel verschillende interesses voor. Misschien is voor mij die viool toch een middel en niet alleen een doel.

Bent u positief geprikkeld of nieuwsgierig geworden. Een goede motivatie voor u als lezer om Wim en zijn Ataneres orkest te komen bekijken en vooral te beluisteren. Samen met de koren in deze WOKMUZIEKTHEATER-productie, de solisten, de regie en aankleding komt het Ataneres orkest op grote en volle sterkte helemaal uit de verf.

Dat kan dit jaar 2025 op vrijdag 3 oktober in het Westhoes te Kerkrade, en verder op zaterdag 4 oktober in het Franciscushuis te Weert. Kijk voor kaartjes en meer op www.wokmuziektheater.nl

__________________________________________________

Op 3 en 4 oktober 2025 organiseert WOKMUZIEKTHEATER WEERT in samenwerking met diverse koren uit Zuid Limburg en een symfonisch orkest in Kerkrade en Weert een groots opgezet Mozart operaconcert. De solistenbezetting voor dat concert is nu bekend.

WOKMUZIEKTHEATER heeft weer een aantrekkelijk ensemble solisten kunnen samenstellen, bestaande uit jonge net beginnende en meer ervaren professionele zangers. De door WOKMUZIEKTHEATER geselecteerde solisten nemen de bezoekers mee door vier van de mooiste opera’s van Wolfgang Amadeus Mozart: Die Zauberflöte, Idomeneo, die Entführung aus dem Serail en le Nozze di Figaro. Samen met een uitgebreide koorbezetting en een groot professioneel orkest zorgen zij voor een fantastisch avondje opera.

De solisten zijn:

Foto: Francois Dvorak

Sandrine Mairesse, een lyrische sopraan uit Brussel, voltooide haar masteropleiding aan het conservatorium in Maastricht. Ze specialiseerde zich in de lyrische zangkunst onder andere aan de International Opera Academy in Gent. Sandrine was als sopraan al te zien en te horen aan de Opera de Oviedo in Spanje en de Staatsoper Unter den Linden in Berlijn. Ook was ze eerder te zien in de opera’s “La Belle Helene” en “Zampa” van WOKMUZIEKTHEATER. Tijdens het Mozart operaconcert zingt zij aria’s en duetten uit Idomeneo (Electra), Le Nozze di Figaro (Susanna) en die Zauberflöte (Papagena en Pamina).

Kris Belligh , een bariton, eveneens afkomstig uit Brussel, studeerde aan de Guildhall School of Music and Drama in London en aan de Royal Scottisch Academy in Glasgow. De lijst van producties waaraan Kris heeft meegewerkt is  lang. Een greep uit zijn vertolkingen en operahuizen: OperaBallet Vlaanderen, De Brusselse Muntschouwburg, de National Opera in London en de Nederlandse Opera in Amsterdam, in o.a. die Fledermaus, Le Nozze de Figaro en Don Giovanni. Vanwege zijn rijke ervaring is hij associate zangdocent aan de Mascarade Opera Foundation in Florence. Tijdens het Mozart operaconcert brengt hij aria’s en duetten in de rollen van Figaro (Le Nozze de Figaro) en Papageno (Zauberflöte).

Marcello Alexandre is een uit Porto (Portugal) afkomstige tenor,  die studeerde aan het Escola Superior de Musica van Porto en zich specialiseerde aan de Dutch National Opera Academy, een samenwerkingsverband tussen de conservatoria van  in Den Haag en Amsterdam. In de laatste vijf jaar  trad Marcello regelmatig op met een breed repertoire in opera en operette, in samenwerking met onder andere het Residentie Orkest en het vermaarde ‘orkest van de 18e eeuw’. Tijdens het Mozart programma zingt hij onder meer  de rol van Hogepriester in Idomeneo, Belmonte in Die Entführung aus dem Serail en Tamino uit die Zauberflöte.

Alexander Vyvey Declerck is een in Antwerpen geboren bas-bariton, die studeerde aan het conservatorium van Malaga en momenteel studeert aan het conservatorium van Maastricht. Zijn pad in de klassieke muziek groeide vanuit het kinderkoor van de Vlaamse opera tot recentelijk de bas solo in een uitvoering van het Requiem van Mozart in Maastricht. Alexander maakt zijn debuut bij WOKMUZIEKTHEATER in de rol van de hogepriester Zarastro. Hier hoort u Alexander tijdens Cultureel Lint in Weert jongsleden waar een preview van ons concert werd uitgevoerd.

Bijzonder Mozart operaconcert

De op het Mozartconcert uitgevoerde werken worden maar zelden in Zuid – Nederland live en met symfonisch orkest uitgevoerd. Het is dus een unieke kans voor liefhebbers van operamuziek om deze topstukken van W.A. Mozart te horen. De aria’s en duetten zijn semiscenisch. Alle stukken worden professioneel gepresenteerd en van uitleg voorzien.

Wees er op tijd bij! De toegangskaarten voor de concerten in het Westhoes te Kerkrade en het Franciscus Huis Weert kosten € 25,-  en zijn alleen online te bestellen. U kunt hiervoor gebruik maken van de QR code op de flyers en posters van dit concert of u gaat direct naar WWW.WOKMUZIEKTHEATER.nl/tickets/

__________________________________________________

Afgelopen week startte de kaartverkoop van het groots opgezette en unieke Mozart operaconcert, dat georganiseerd wordt door WOKMUZIEKTHEATER WEERT. Dit concert vindt plaats op 3 oktober in het Westhoes te Kerkrade en op 4 oktober in het Franciscus Huis Weert. Kaartjes a € 25,- kunnen alleen online worden besteld.

WOKMUZIEKTHEATER WEERT organiseert op 3 en 4 oktober 2025 twee grote Mozart operaconcerten in Kerkrade en Weert. Begeleid door een groot professioneel orkest met de medewerking van het koor van Stichting Opera Parkstad, mannenkoor David Spekholzerheide en vier professionele solisten worden werken gebracht uit diverse opera’s van Mozart, zoals Idomeneo, Le Nozze di Figaro, Die Entführung aus dem Serail en die Zauberflöte. Deze werken worden in deze regio zelden of nooit live en op een dergelijke schaal uitgevoerd. Het is dus een unieke kans voor liefhebbers van operamuziek om deze stuken live te horen uitvoeren. De aria’s en duetten zijn semiscenisch en in Weert wordt ondersteunend beeldmateriaal geprojecteerd op een groot scherm. De losse stukken worden aan elkaar gepraat en van uitleg voorzien.

Kaartjes online bestellen

Vorige week startte de kaartverkoop en is ook de flyer gepresenteerd. De toegangskaarten voor de concerten in het Westhoes te Kerkrade en het Franciscus Huis Weert kosten € 25,-  en zijn alleen online te bestellen. U kunt hiervoor gebruik maken van de QR code op de flyers en posters van dit concert of u gaat direct naar WWW.WOKMUZIEKTHEATER.nl/tickets/

__________________________________________________

Afgelopen maand heeft het bestuur van WMT, de operavereniging uit Weert, de artistieke plannen voor 2025-2026 bekendgemaakt aan haar leden en medewerkers. En die plannen liegen er niet om.

2025

Na het succes met de opera “Zampa de piraat” in november 2024 zet WMT een paar flinke stappen vooruit. Dat is mede mogelijk gemaakt door een subsidie van de provincie Limburg waarmee WMT de komende 4 jaar een jaarlijks vast basisbedrag ontvangt. De provincie Limburg wil de cultuur in onze provincie in het bijzonder stimuleren, ook in Noord – en Midden – Limburg. In dit kader is WMT erkend als semiprofessioneel operagezelschap. Via deze financiële maatwerkoplossing voor de periode 2025 t/m 2028 wordt het WMT mogelijk gemaakt meer voorstellingen en concerten te realiseren. In 2025 betekent dat een extra concert, met operamuziek van Wolfgang Amadeus Mozart. Op zaterdagavond 4 oktober wordt in het Franciscushuis te Weert – een toepasselijke plaats voor een concert op deze dag- muziek ten gehore gebracht uit bekende en minder bekende opera’s van Mozart, zoals Le Nozze di Figaro, die Entführung aus dem Serail, Idomeneo en die Zauberflöte. U zult de niet zo bekende ouverture van Idomeneo, prachtige aria’s, duetten en natuurlijk de koormuziek uit deze opera’s horen. Naast de koren van WMT en Stichting Opera Parkstad (SOP), werken  Mannenkoor David Spekholzerheide, diverse zangsolisten en het Ataneres Ensemble mee. Het beloofd een bijzonder concert te worden met veel bekende operamuziek van Mozart, die in deze vorm zelden of nooit live te horen is in Limburg.

Het concert gaat op 3 oktober in première in het Westhoes te Kerkrade-West. Ook dat is een nieuwe ontwikkeling.

2026

In november 2026 is in het Munttheater van Weert de 2-jaarlijkse grote en volledig geënsceneerde  operaproductie weer te zien. Ook nu haalt WMT een vroeger heel bekende opera van stal, die echter lange tijd in Nederland niet meer is uitgevoerd: Martha, oder der Markt zu Richmond uit 1847 van de Duitse componist Friedrich Freiherr von Flotow (1812-1883). Een Romantisch-komische opera in vier aktes, op een libretto van Friedrich W. Riese. De opera wordt uitgevoerd in het Duits met Nederlandse boventitels. De oorspronkelijke Engelse setting rond 1700 wordt overgezet naar de huidige tijd. Daarbij laat de regisseur van WMT zich inspireren door enkele uitvoeringen in Duitsland en Oostenrijk, die er sinds 2016 voor hebben gezorgd dat dit werk daar, in een moderne setting, weer een groeiende herwaardering kent. De opera telt enkele wereldberoemde melodieën zoals “die Letzte Rose” en “Ach so From, ach so traut”. De opera handelt over de zoektocht naar liefde en de hobbels die men vind op het soms moeizame pad daarnaartoe. Dat was in 1847 al het geval en is nu niet anders. Vanwege de grote invloed van sociale media misschien zelfs nog moeilijker dan toen.

Voor de uitvoering wordt weer samenwerking gezocht voor de symfonische orkest begeleiding met het Ataneres Ensemble, de dansgroep van de vooropleiding musical van het Valuascollege en de Stichting Opera Parkstad.

Ruimte voor nieuwe leden

Voor de uitvoering van al deze ambitieuze plannen maakt de vereniging ruimte voor nieuwe leden, als vast lid of als project lid. Je kunt je opgeven via mail info@wokmuziektheater.nl of telefonisch: 06 21873304. Je bent altijd welkom om een repetitie te bezoeken in “De Blokhut”, Nazarethsteeg 27, 6001 SB Weert, iedere maandagavond tussen 20 en 22 uur. Het is ook mogelijk aansluiting te zoeken bij Stichting Opera Parkstad (SOP) in Hoensbroek. SOP repeteert iedere donderdagavond tussen 19.30 en 21.30 uur in Gemeenschapshuis Mariarade, Op de Weijenberg 11 in Hoensbroek.

__________________________________________________

De provincie Limburg heeft in 2024 door middel van de Subsidie Culturele Infrastructuur 2025 –
2028 uitvoering gegeven aan het behouden, versterken en vernieuwen van de Provinciale Culturele
Infrastructuur. Daarbij dienden keuzes te worden gemaakt. Niet iedereen kon bediend worden en
zo verging het WOKMUZIEKTHEATER ook. Toch blijkt (kortweg) WMT als spreekwoordelijke
‘groeibriljant’ Limburg voor de nabije toekomst iets te bieden te hebben wat haar eigen regio
overstijgt. De Provincie Limburg zocht naar een maatwerk oplossing om zo WMT steun en een
meerjarenperspectief te bieden.

Jasper Kuntzelaers, gedeputeerde Cultuur van de Provincie Limburg: “Ik ben blij dat we het
WOKMUZIEKTHEATER kunnen ondersteunen met deze subsidie. Zo dragen we als Provincie bij aan
een evenwichtiger cultureel aanbod in Limburg en zorgen we dat alle Limburgers in hun eigen
omgeving kunnen genieten van een divers en rijk cultureel aanbod.”
De provincie Limburg geeft dus ook hier haar steun aan cultuur in Limburg door het cultuur aanbod
vanuit Noord– en Midden–Limburg te versterken. Dat doet zij door een jaarlijkse maatwerksubsidie
te verlenen aan het semi professioneel operagezelschap WOKMUZIEKTHEATER, gevestigd in Weert.
De financiële ondersteuning bedraagt € 20.000 per jaar en loopt van 2025 tot en met 2028. Hiermee
wordt het WMT mogelijk gemaakt om tweejaarlijks een volledig geënsceneerde opera te produceren
in de zogeheten ‘even jaren’ én tussentijds in de ‘oneven jaren’ een nieuwe concertformule te
ontwikkelen voor een meer thematische operaproductie in concertante vorm. “Met deze
ondersteuning zijn we erg blij”, aldus John van Cauteren, artistiek leider van WMT. “Het geeft ons de
mogelijkheid om meer diversiteit in het opera aanbod te brengen, bijzondere concerten te
ontwikkelen en op meer plaatsen in Limburg te zien en te horen te zijn.”

Wie is WOKMUZIEKTHEATER?
Dit operagezelschap, ontstaan als opera– en operettevereniging in 1980 in Weert, is uitgegroeid tot
een semiprofessioneel producerend operagezelschap. Naast de kern, bestaande uit de koorsectie van
de oorspronkelijke vereniging en de producerende organisatie, werkt WMT samen met de koorsectie
Stichting Opera Parkstad en het symfonisch begeleidingsorkest ‘Ataneres Ensemble’.
Daarnaast werkt WMT zoveel als mogelijk samen voor de geënsceneerde opera’s en het ballet, met
de choreograaf en de leerlingen van de vooropleiding dans van het Valuascollege uit Venlo. Een van
de elementen waarmee WMT zich inspant om jongeren in opleiding en jong professionals, extra
bühne ervaring te bieden in hun weg binnen het professionele vak. “Het is een van de beleidsdoelen
van WOKMUZIEKTHEATER om jong professionals een springplank te bieden naar de podia”, zo stelt
bestuursvoorzitter Anton Kirkels. “De gemengde, grotendeels professionele productie omgeving en
de deels uit gevorderde amateurs samengestelde groep uitvoerenden, is daarvoor nog eens extra
geschikt. Een samenwerkingsvorm die goed werkt en de druk op de middelen voor cultuur en
eventuele verschraling, het hoofd kan bieden”.
WOKMUZIEKTHEATER zal de komende maand haar speelplan voor 2025 en 2026 bekend maken.

__________________________________________________

Na een spannende voorbereiding in de laatste week ging de opera Zampa op vrijdagavond 22 november in première. Twee jaar van voorbereiding wierp vruchten af: het publiek keek zijn ogen uit. De dans en de instrumentale ouverture sloegen meteen in als een bom. Vervolgens werden de bezoekers meegezogen in het verhaal, verteld door de zang- en toneelsolisten en het koor, ondersteund door een soepel en zelfverzekerd spelend orkest, dat er duidelijk veel zin in had! Dankzij de live boventiteling was het verhaal bovendien goed te volgen. De kleding en belichting van de diverse scenes waren oogstrelend en vol met verrassingen. De zang van solisten en het koor werden regelmatig met applaus beloond. En de toneelsolisten kregen regelmatig de lachers op hun hand. Na afloop kregen we alleen maar lovende kritieken.

Verschillende bezoekers vonden het vrijdag zo mooi, dat ze nog een keer zijn teruggekomen om het een tweede keer te zien. En diverse mensen die nog nooit een opera hadden gezien waren positief verrast en lovend over onze voorstelling.

Moe maar zeer voldaan werd de serie op zondag afgesloten met een fantastische laatste voorstelling, die vrijwel vlekkeloos over de bühne ging. Alle medewerkers voelden dat er die middag een bijzondere energie in het theater hing en spanden zich in om het beste van zichzelf te geven. Het publiek gaf de medewerkers een langdurige en welgemeende staande ovatie! Weer een parel aan de steeds grotere kroon van WOKMUZIEKTHEATER operaproducties.

WOKMUZIEKTHEATER dankt alle medewerkers voor en achter de schermen hartelijk voor hun medewerking. We danken onze subsidienten uit Nederland en België, zeven culturele fondsen, sponsoren, adverteerders en vele anonieme gulle gevers die dit alles financieel hebben mogelijk gemaakt. Samen maakten zij het mogelijk om van Zampa dit grote succes te maken.

En het verhaal is nog niet ten einde. Mede dankzij de vele personen die aan onze crowdfunding hebben bijgedragen is er een filmregistratie gemaakt van Zampa, die in de komende periode wordt gemonteerd.

Bijgevoegd een aantal foto’s van de laatste repetities in aanloop van de uitvoeringen. Wordt vervolgd.

Foto’s: David van Cauteren

__________________________________________________

Onderstaand bericht verscheen onlangs in WeertMagazine.

__________________________________________________

WOKMUZIEKTHEATER laat u kennis maken met de sleutelfiguren achter de bijzondere
opera’s die onder de vlag van WOKMUZIEKTHEATER gemaakt worden.
In dit interview staat centraal: Joop Dieteren. Dirigent van dit operagezelschap. Het enige
operagezelschap in Zuid – Nederland dat, na de operette fase vanaf de oprichting in 1980,
sinds 1995 op gemengde amateur – professionele basis tweejaarlijks een volledig
geënsceneerde opera op de bühne brengt.

Joop Dieteren leidt tevens de Stichting Opera Parkstad (SOP) welke als koorsectie en vaste partner
mede uitvoering geven aan de opera’s van WMT. Joop heeft al een aanzienlijk te noemen
voorgeschiedenis en stond al bij menig concert of muzikale theater productie als dirigent ‘op de bok’.
Joop studeerde aan het conservatorium van Maastricht en de Hochschule für Musik Mozarteum
Salzburg.

Wat doet een dirigent?
Normaal gesproken is de dirigent een soort coördinator tussen orkest en componist. Strak
uitgedrukt: een dirigent moet er voor zorgen dat de bedoelingen van de componist die af te lezen
zijn in zijn compositie, door het orkest en alle medewerkenden aan de opera worden gerespecteerd.
Ik denk dat het grootste deel van mijn werkzaamheden bestaat om de juiste noot op het juiste
moment met de juiste dynamiek te verzorgen. Hierbij moet je met allerlei factoren rekening houden:
de kwaliteit en de interpretatie van de uitvoerenden, de akoestiek van de zaal, je eigen interpretatie
en het aantal repetities die mogelijk zijn.

Hoe wordt een muzikaal persoon nou net dirigent? Is dat een keuze? En hoe heb je die gemaakt?
Met de muziek mee bewegen, als kind stond ik al te zwaaien. En thuis was er een winkel in muziek
instrumenten. Zo ben ik opgegroeid tussen de muziek.

De Hochschule Mozarteum in Salzburg … klinkt als heel bijzonder
Het begon met een zomercursus vanuit het conservatorium hier in Maastricht en dus ging naar
Salzburg. Daar heb je weer andere docenten, soms bekende.

Hoe vindt je de ruimte om te creëren en creatief te zijn?
Dat is een geleidelijk proces. Eerst ontstaat dat puur alleen. Het begint met de originele partituur te
bestuderen. Hiervan maak ik dan een arrangement. Zelf studeer ik die in op de piano waarna de
koorrepetities kunnen beginnen. Vanaf dat moment ga je samenwerken en dat creëert automatisch
weer nieuwe inzichten. Dan worden de solisten uitgezocht en benadert en eventueel het ballet.
Daarna volgen de piano repetities met het koor, nog later met de solisten en een week voor de uitvoering volgen enkele repetities met het orkest. In ieder stadium veranderen er nog zaken. Dat
proces gaat door ook tijdens de voorstellingen.

Wil je als dirigent alles controleren?
Niet altijd….. Er ontstaan situatie waarbij je de interpretatie van een ander persoon overneemt.
Je begeleidt dus. Zowel bij de solisten alsook bij het orkest. Eigenlijk gebeurt dat allemaal vanzelf.

En nu is het aan jou om de muziek als dirigent te brengen. Hoe bereidt je je daar op voor?
Het proces, zoals in de voorbereiding, gaat eigenlijk steeds door. De spanning wordt wel wat groter
naarmate onverwachte zaken gebeuren………Fysiek doe ik niets bijzonders. De dag zelf een paar gym
oefeningen voordat ik op ga. En op het laatste moment even alleen zijn.

Sommige dirigenten vinden opera vermoeiend. Omgaan met zangers, de psychologie van al die
dingen
… Dat hangt af van met wie je moet samenwerken. Je moet weliswaar meer samenwerken met
verschillende personen, dat kan vermoeiend zijn doch, mits je fijne collega’s hebt natuurlijk ook
boeiend.

Gezien jouw positie als dirigent is er een soort ‘mariage’ ontstaan. Ook in de samenwerking tussen jouw SOP en WMT. Heeft dat alleen maar voordelen of knelt dat ook wel eens? In mijn ervaring vooral toch voordelen. Soms knelt het eens een keer. En die ‘mariage’ is net een
huwelijk. Je moet elkaar de ruimte geven dus.

Dan nu over de opera Zampa van Herold. Wat maakt deze compositie zo speciaal? Het is een bekende ouverture. En de rest van het werk is minder bekend. Dat het geen platgetreden
pad is, maakt het voor mij bijzonder. De opera verdient het om eens uitgevoerd te worden.
En dan is er die inzet van een bariton (Zampa) met een breed stembereik van een tenor. Ook best
bijzonder.

Hoe gaat het hele voorwerk van selecties en solisten in zijn werk?
In de soort van voorselectie moet ik voor een deel vertrouwen op conservatorium docenten. Of op
persoonlijke referenties van collega’s op een solist(e). Nu, in deze productie, viel dat enorm mee.
Sommige auditie onderdelen hebben we kunnen schrappen.

Aan opera wordt in de (regionale) media maar zelden aandacht besteed. Je ziet tegenwoordig geen
recensies meer bijvoorbeeld. Is dat jammer?
 Jammer, ja zeker! De lezer of bezoeker mist daardoor soms een goede kijk op de voorstelling … soms ook een onjuiste beïnvloeding. Herkenbaar is dat een brede goede kijk op de voorstellingen en het aanbod aan cultuur, in dit geval opera, daardoor ontbreekt.

Zampa de piraat is vast niet je laatste opera?
Waarschijnlijk niet. Ik wordt over twee jaar 67 jaar. Komt tijd komt raad.

Liefde en fascinatie voor ….
Geen specifieke klassieke componisten behalve….. misschien toch wel Mozart.
Verder luister ik ook graag naar jazz muziek.

Bent u positief geprikkeld of nieuwsgierig geworden. Een goede motivatie voor u als lezer om Joop te
komen bekijken en vooral te beluisteren. Dat kan dit jaar vanaf de première in het Munttheater in
Weert op vrijdag 22 november, en verder op zaterdag 23 november en zondagmiddag 24 november.
Kijk voor kaartjes op www.muntheater.nl

Anno 2024 is het steeds lastiger geworden om opera producties te verwezenlijken. Een
opgave als organisatie, oplopende kosten en de financiering. Des te meer reden voor
WOKMUZIEKTHEATER om het toch weer mogelijk te maken. Heel bijzonder is het feit dat er
wereldwijd géén beelden bestaan van de opera Zampa de piraat. WMT gaat zorgen voor een film- en
geluid registratie, dus uniek op de wereld. Voor de kosten te dekken is er een crowdfunding
opgestart. Meer hierover ziet u op www.wokmuziektheater.nl en uw steun is daarbij zeer welkom!

__________________________________________________

WOKMUZIEKTHEATER laat u kennis maken met de sleutelfiguren achter de bijzondere
opera’s die onder de vlag van WOKMUZIEKTHEATER gemaakt worden.
In dit interview staat centraal: John van Cauteren, koorlid, erelid, artistiek leider en regisseur
van dit operagezelschap. Het enige operagezelschap in Zuid – Nederland dat, na de operette
fase vanaf de oprichting in 1980, sinds 1995 op gemengde amateur – professionele basis
tweejaarlijks een volledig geënsceneerde opera op de bühne brengt.

John van Cauteren combineert zijn hart voor de kunsten als kunsthistoricus met dat van artistiek
leider en creatieve geest. Als kunsthistoricus was hij 35 jaar lang als conservator/coördinator
verbonden aan Museum W in Weert. Zijn creativiteit in het metier Opera zet John in als schrijver van
dialogen, als dramaturg, decor- en kostuumontwerper en als regisseur. Daarnaast kun je John ook
gewoon iedere productie vinden onder de koorleden op het podium als zanger en toneelspeler.

Wat doet een artistiek leider ?
Een artistiek leider is verantwoordelijk voor de ontwikkeling van het artistieke beleid. Bij
WOKMUZIEKTHEATER (WMT) zie je dat in een opvolgende lijn van producties die vanaf 1995 is
geproduceerd. De ontwikkeling loopt van compilatie programma’s van musical- en operafragmenten,
met Anatevka, Gershwin, Mozart en Verdi naar complete opera’s. De lijn is ooit uitgezet door de
muzikale leider, wijlen Hans Swinnen, met een geselecteerde reeks van geschikte opera’s. Uit deze
longlist werden vervolgens producties gekozen, die ieder hun eigen leermoment hadden voor het
koor en de organisatie. In de jaren daarna werd door het artistieke team daaraan andere mogelijke
opera’s toegevoegd. Dit resulteerde in een serie uitvoeringen die zijn terug te vinden op de website
www.wokmuziektheater.nl Een artistiek leider kan ook de weg bereiden naar ruimte en appreciatie
van minder bekende opera’s. Misschien minder bekend, maar met een herkenbaar verhaal en
inhoud. De aanstaande nieuwe productie die WMT brengt, de opera Zampa de piraat, is ook een loot
aan deze stam. De artistiek leider doet er goed aan de tijdsgeest aan te voelen. Als voorbeeld: in tijden die worden ervaren als een periode van crisis en conflicten, is er een zekere hang naar ‘escapisme’. Geen
ontvluchten van de werkelijkheid; wel een avondje ‘schoonheid gepaard met humor’ . Met ook nog
ruimte voor de oorspronkelijke boodschap.

Hoe lang vervul je al de rol van artistiek leider ?
Na diverse rollen en functies binnen WMT sinds 1993 vervult te hebben, zoals dramaturg,
tekstschrijver, regieassistent en beheerder van de artistieke portefeuille in het bestuur, heeft John
sinds 2003 de artistieke lijn met veel gevoel voor continuïteit als artistiek leider verder uitgezet. Al is
het een geleidelijk groeiproces geweest, sinds de productie van 2012 (de opera Carmen) bestaat er
een stabiel en op elkaar ingespeeld artistiek team, bestaande uit John als artistiek en Joop Dieteren
als muzikaal leider.

Hoe vindt je de ruimte om te creëren en creatief te zijn ?
Je start met je bagage, van toneelervaring tot beroepsmatige kennis als kunsthistoricus. Kijken naar
andere interessevelden naast opera, zoals film, dans en zelfs circus. De ruimte zit ook in de opties om
naast het oorspronkelijk stramien, bijvoorbeeld de setting te veranderen door een andere plaats of
tijdsperiode te kiezen. Een mooi voorbeeld daarvan was Un Ballo in Maschera van Verdi, dat speelt
aan het koninklijk hof van Zweden in de 18 e eeuw of in Amerika rond 1700. Het werd door WMT
geplaatst in de Romeinse tijd onder keizer Domitianus. Dat bood vele creatieve mogelijkheden: van
een klassiek orakel, een Romeinse marktscene tot een live kruisiging en gladiatorengevecht op
toneel. Het schrijven van Nederlandstalige dialogen creëert ook een praktisch moment voor
creatieve inbreng.

Kom je dan ook in de ruimte van een ander lid van het artistiek team ?
Dat is niet mijn bedoeling. Ik wil geen typische ‘regisseurs opera’ creëren, waarin alles, soms zelfs de
muziek, ondergeschikt wordt gemaakt aan de visie van de regisseur. Een regieconcept wordt
ontwikkeld vanuit de muziek, de creatie van de componist. Dat blijft altijd mijn uitgangspunt. Samen
met de muzikaal leider bekijken we wat er muzikaal aangepast kan worden aan onze behoefte.

Liefde en fascinatie voor …
Kortgezegd: muziektheater. Alle facetten en disciplines van podiumkunsten komen er in samen. Bij
opera is ook de fysieke component van belang: de zang van solisten en koor is niet elektronisch
versterkt, maar puur akoestisch. Dat vraagt wat van de zangers en spelers. Bovendien is de
meervoudige gelaagdheid van veel opera’s interessant om mee te werken.

Samenbrengen van creaties van anderen en jezelf tot een geheel. Hoe doe je dat ?
Vanuit een heel duidelijk beeld voor ogen waar het naar toe moet. Weten hoe het eindbeeld er uit
moet gaan zien. De setting, effecten, kleding, decors en licht. De muzikale inbreng van de arrangeur
en muzikale leider is daarvoor het uitgangspunt. Alles gaat uit van de oorspronkelijke muzikale
creatie. De muziek dient een dramatisch doel. Dat probeer ik met alle beschikbare middelen tot
uitdrukking te brengen.

Moet je provoceren om interesse te wekken? Of lukt het ook anders om mensen te blijven boeien
en te laten blijven komen ?

Provoceren stompt af naar mijn mening. Prikkelen is natuurlijk wat anders. Een voorbeeld uit onze
opera productie “Treemonisha” (Scott Joplin, 2016) laat dat goed zien. Toen toonden wij tijdens de
ouverture authentiek 19 e eeuws beeldmateriaal van de trans-Atlantische slavernijhandel en het lot
van tot slaaf gemaakten in Amerika. Dat is prikkelen. Mensen in de zaal werden er door geraakt.

De veranderingen in maatschappij en cultuur. Wil je daar als artistiek leider op inspelen, of is opera daar immuun voor … als het ware tijdloos ?
De verhalen uit de klassieke opera zijn universeel. Zó bezien is het wel tijdloos. Iets kan natuurlijk uit
de gratie vallen door modeverschijnselen, niet meer in de smaak vallen. Zoals bijvoorbeeld lange tijd
de Franse 19 e eeuwse opera’s werden verguisd. Maar je kunt met de keuze van een specifieke opera
het momentum en de tijdsgeest wel precies raken. Toen wij in 2007 kozen voor de opera Der Vampyr
van H. Marschner, was er geen complete videoversie van deze opera op internet te vinden. Nu kun je
kiezen uit diverse interpretaties.

Wil je het publiek ‘opvoeden’ of is dat achterhaald ?
Ja, dat is echt achterhaald. Opvoeden als ‘volksverheffing’ is echt niet meer aan de orde. Je kunt
mensen wel wat meegeven. Of mensen aan het denken zetten.

In de wereld van de opera opleidingen wordt tegenwoordig gesteld: “opera moet zich gaan
bewegen in de nieuwe wereld van het visuele” …

Opera is altijd visueel gericht geweest. Niks nieuws eigenlijk. Er wordt op veel plaatsen met beelden
en nieuwe visuele technieken geëxperimenteerd, zoals Artificial Intelligence. WMT gebruikt ook al
langere tijd moderne visuele middelen zoals beeld- en filmprojecties. Maar aan de visuele kracht van
opera is in de kern niets veranderd.

Repetities van de cast en koren. Solisten en hun rollen: decennia terug hadden solisten veel meer
repetitietijd met hun regisseur. Hoe moet dat nu ?

Ja, dat is wel veranderd. De druk van tijd en beschikbaarheid van solisten ligt daaraan ten grondslag.
Bij WMT duurt de repetitie cyclus met muzikale leider en regisseur tenminste een half jaar. Eerst
werkt de dirigent met de solisten aan de muziek, de aria’s, duetten en trio’s. Pas de laatste twee
maanden komt daar de regie bij kijken. Daartoe dienen de zogenaamde doorlooprepetities, waar alle
los ingestudeerde onderdelen moeten gaan samenvallen: toneelspel, muziek, individuele- en
koorregie. Daarbij is het regieboek met aanwijzingen voor iedereen een belangrijk hulpmiddel.

Zien we jou zelf op het podium bij de WOKMUZIEKTHEATER producties ?
Ja, de goede kijker ziet mij tussen alle zangers in als gewoon koorlid. Verder vervul ik wat kleine stille
rollen en treed ik als toneelspeler wat meer op de voorgrond. Zoals de circusdirecteur in Die
verkaufte Braut of de kleine Ajax in onze laatste productie la Belle Helene. Dat komt omdat ik het
spelen en zingen veel te leuk vindt. Daar is alles toch uit voort gekomen.

Anno 2024 is het steeds lastiger geworden om opera producties te verwezenlijken. Een
opgave als organisatie, oplopende kosten en de financiering. Des te meer reden voor
WOKMUZIEKTHEATER om het toch weer mogelijk te maken. Meer over WMT ziet u op
www.wokmuziektheater.nl

Een goede motivatie voor u als lezer om het te komen bekijken. Dan kan dit jaar vanaf de première in
het Munttheater in Weert op vrijdag 22 november, en verder op zaterdag 23 november en zondag 24
november. Kijk voor kaartjes op www.muntheater.nl_

__________________________________________________

Van onze uitvoering in november wordt een videoregistratie gemaakt. En dat is bijzonder, want op dit moment is nergens een videoregistratie van deze opera, Zampa de piraat, te vinden. Er zijn alleen audio-opnames beschikbaar. Deze registratie is daarom bijzonder en we hopen daar veel operaliefhebbers een plezier mee te gaan doen wanneer deze opname beschikbaar gemaakt kan worden voor een groter publiek. 

Om een en ander financieel mogelijk te maken wordt deze fundraising georganiseerd.

Klik hier om naar de crowfunding pagina te gaan.

__________________________________________________

De mannelijke leden van WOKMUZIEKTHEATER komen er in de komende opera Zampa de piraat piekfijn uit te zien. Hun kleding komt uit verschillende bronnen: uit de eigen voorraad van de vereniging, uit de kleerkast van de regisseur en er wordt gehuurd van modevakschool Maria van der Kruijs uit Nederweert. Maria is hofleverancier van kleding voor de Nederweerter toneelgroep de Krottepoffers, en met name uit haar voorraad zijn alle heren voorzien van feestelijke kleding in 18e eeuwse stijl. Hieronder enkele voorbeelden.

Tijdens ons optreden met cultureel lint, op 22 september aanstaande om 15.20 uur in het Munttheater te Weert, zijn de heren in hun feestelijke kleding voor het eerst te bewonderen. We geven dan namelijk een preview van de opera. Noteer het alvast in uw agenda.

Achter de schermen van WOKMUZIEKTHEATER Weert wordt momenteel door vele mensen hard gewerkt om de opera Zampa de piraat in november van dit jaar op de planken van het Munttheater in Weert te krijgen. Voor de kleding is een werkgroep bezig om er voor te zorgen dat iedereen zo mooi mogelijk op het toneel komt te staan. Onder leiding van de regisseur, Annie Kissen en Rosalie Winkelmolen hebben vrijwel alle vrouwelijke leden zelf, of met assistentie van andere leden of deskundigen buiten de vereniging, een japon gemaakt in 18e eeuwse stijl. De resultaten tot nu toe zijn verbluffend mooi. Hieronder enkele voorbeelden.

Bij ons optreden tijdens cultureel lint, op 22 september aanstaande, om 15.20 uur in het Munttheater te Weert, zijn alle japonnen voor het eerst te bewonderen. We geven dan namelijk  een preview van de opera. Noteer het alvast in uw agenda!

_________________________________________________